— Կարո՞ղ ենք ասել, որ Փարաջանովը Ֆրանսիայում ունի՞ մեծ ճանաչելիություն, թե՞ նա հայտնի է միայն կինոարտադրության գործիչներին ու արվսետագետներին:
— Պետք ասեմ, որ հայտնի է: Որոշ շրջանակներում, իհարկե, ավելի շատ: «Մելես» կինոթատրոնը տարիներ շարունակ նրա ֆիլմերն է ցուցադրել: «Լյումեխը» նույնպես բազմիցս ցույց է տվել Փարաջանովի ֆիլմերը եւ ունի կինոգետների, ֆիլմասերների մեծ լսարան: Փարաջանովը որոշ շրջանակներում՝ կինոարվեստի եւ նորաձեւության, նեղ, բայց շատ կայուն շրջանակներում ունի իր ճանաչելիությունը: Մենք այդ կոնֆերանսի շրջանակներում ներկայացնում ենք, թե ինչպես է լինում, որ Սան Լորանը նրան հրավիրում է Ֆրանսիա, հանդիպումներ են ունենում, նվերներ փոխանակում:
— Դու շրփվում ես մարդկանց հետ, ովքեր անձնական շփումներ, մտերմություն են ունեցել Փարաջանովի հետ: Շատ է խոսվում այն մասին, որ նա բարդ, դժվար մարդ է եղել, նրա հետ շփումները հեշտ չեն եղել: Ի՞նչ են պատմում նրա մտերիմները, ժամանակակիցները:
— Այո, Փարաջանովը եղել է մի փոթորիկ կամ լավա, որը, չգիտես, թե որ պահին է պայթելու: Ես կարծում եմ, որ նրա հանճարը հենց դրանում է կայացել, որովհետեւ իր այդ անկանխատեսելիությունը ստեղծել է ինքնաբուխ ու ամենահետաքրքիր ֆիլմերը, որոնք շատերի համար, գուցե, անհասկանալի են: Եվ հենց Փարաջանովն է Պատրիկ Կազալսի ֆիլում ասում. «Երբ որ ես նկարահանեցի «Նռան գույնը» ֆիլմը, ինձ զանգահարեցին մարդիկ եւ ասացին՝ կարո՞ղ է վերջից կամ մեջտեղից ենք սկսել ֆիլմը դիտել, որովհետեւ բան չենք հասկանում: Ես էլ ասացի՝ իսկ ինչու՞ եք ինձ զանգահարել, ձեզ թվում է՝ ես հասկացե՞լ եմ»: Այսինքն, այդ անկանխատեսելիությունը եւ չբացահայտված լինելը նրա հանճարի հիմքում են: Բոլորը խոսում են նրա բացառիկ հանճարի մասին: Երբ նա գնացել է Ամստերդամի կինոփառատոնին, ազատ ժամանակ գնացել է զբոսանքի: Հետո այնքան անպետք թվացող իրեր է հավաքել, որոնք երկու վերելակով չեն կարողացել բարձրացնել: Հետագայում այդ իրերը դարձել են իր կոլաժների դետալներ: Այսինքն, նա այն հեռատեսությունն է ունեցել, որ մեզ համար անպիտան թվացող իրերը արդեն տեսել է կոլաժի մեջ: Նրա անձի վերաբերյալ շատ հակասական բաներ են պատմում, որոնք եւ՛ ծիծաղելի են, եւ՛ տրագիկ: Իրականաում նույն Կազալսի ֆիլմում ինքը իր մասին շատ կարեւոր վկայությունն է տալիս, որ իր կերպարը՝ տրագիկ, անհասկանալի, ամբողջը գալիս է իր կենսագրությունից, իր ապրած ծանր տարիներից: Մարդիկ չեն կարողանում նրա կերպարն ամբողջական ներկայացնել քանի որ Փարաջանովն ինքն իրենից չէր հասկանում, ու՞ր մնաց, թե կողքի մարդիկ հասկանային:

Նաիրա Վանյան
