«ՊՐՈՖԻԼԱԿՏԻԿ ԻՐԱԶԵԿՈւՄ
Ի՞նչ պետք է իմանալ միջուկային պայթյունի դեպքում և ինչպիսի՞ անվտանգության միջոցներ է անհրաժեշտ ձեռնարկել
Ի՞նչ է միջուկային պայթյունը
Միջուկային պայթյունը շատ ուժեղ պայթյուն է, որը միանգամից ստեղծում է՝
շատ պայծառ լույս,
շատ ուժեղ ջերմություն,
հզոր հարվածային ալիք (քամու նման, բայց հազարավոր անգամ ուժեղ),
և վտանգավոր ճառագայթում։
Այդ ճառագայթումը տեսանելի չէ, հոտ չունի, բայց կարող է վնասել մարդու մարմնին։
Ամենակարևոր կանոնը՝ «Տեսար փայլը՝ անմիջապես թաքնվիր»
Եթե հանկարծ տեսնում ես անսովոր, շատ պայծառ լույս (ինչպես հազար արև միաժամանակ), պետք է.
1) Չնայես փայլին: Աչքերը կարող են վնասվել։ 2) Անմիջապես պառկես գետնին: Դեմքդ դեպի ներքև, ձեռքերով փակիր գլուխդ։ Դա կպաշտպանի քեզ հարվածային ալիքից և թռչող բեկորներից։ 3) Սպասիր: Մի քանի վայրկյան անց կգա ուժեղ «քամի» և ձայն։ Մնա պառկած, մինչև դա անցնի։3. Ամենակարևոր բանը՝ ՄՏՆԵԼ ՆԵՐՍ: Պայթյունից հետո ամենավտանգավորը դառնում է ռադիոակտիվ փոշին (մոխրի նման նյութ), որը ընկնում է գետնին։ Այդ փոշին կարող է վնասել, եթե մնաս դրսում։
Պետք է.
Մտնել շենքի ներսը: Ավելի լավ է՝ մտնել նկուղ կամ շենքի կենտրոնական հատված: Փակել պատուհանները և դռները: Հեռու մնալ պատուհաններից: Որքան հաստ են պատերը (բետոն, աղյուս), այնքան ավելի ապահով ես։
4. Եթե դրսում էիր և փոշի է ընկել վրադ: Եթե հագուստիդ վրա փոշի կա.
Մտիր ներս
Հանիր վերին հագուստդ (զգուշությամբ): Դիր այն պլաստիկ տոպրակի մեջ և փակիր: Լվացվիր ջրով և օճառով:
Մի օգտագործիր մազերի կոնդիցիոներ։ Մի քսիր մաշկդ ուժեղ, պարզապես մեղմ լվացվիր։5. Որքա՞ն ժամանակ պետք է մնալ ներսում
Առաջին 24 ժամը ամենավտանգավորն է։ Լավագույն տարբերակը՝ մնալ ներսում առնվազն մեկ ամբողջ օր։
Լսել միայն վստահելի հաղորդագրությունները (ռադիո, հեռախոս, հեռուստատեսություն)։
6. Ի՞նչ է պետք ունենալ պատրաստ
Անվտանգության փոքր պաշար.
Ջուր (յուրաքանչյուր մարդու համար օրական առնվազն 2 լիտր): Չփչացող սնունդ: Լապտեր: Մարտկոցներ: Առաջին օգնության հավաքածու: Դեղորայք: Փաստաթղթեր:
7. Կարևոր մտապահում
Ամենավտանգավորը դրսում մնալն է: Ամենաանվտանգը հաստ պատերի հետևում լինելն է:
Անվտանգության հիմնական միջոցներ
Հետևել վստահելի հաղորդագրություններին։
Ապաստան գտնել՝ ռմբապաստարան, նկուղ կամ շենքի ներս՝ հեռու պատուհաններից։
Փակել դռներն ու պատուհանները՝ նվազեցնելու ռադիոակտիվ փոշու ներթափանցումը։
Օգտագործել պաշտպանիչ միջոցներ (դիմակ, ռեսպիրատոր, պաշտպանիչ հագուստ) հնարավորության դեպքում։
Պահել ջրի և չփչացող սննդի պաշար։
Աղտոտման դեպքում լվացվել, փոխել հագուստը, աղտոտվածը պահել առանձին։
Ախտանիշների դեպքում (սրտխառնոց, թուլություն, այրվածք) դիմել բժշկի։
Տարհանման հրահանգի դեպքում հետևել ցուցումներին։
Յոդիդ կալիում
Օգտագործվում է միայն յոդիդ կալիում (KI կամ KIO₃)՝ վահանաձև գեղձը ռադիոակտիվ յոդից պաշտպանելու համար։
Սովորական սպիրտային յոդը չի կիրառվում և վտանգավոր է ներսից ընդունելու դեպքում։
Ընդունել միայն պաշտոնական հայտարարությունից հետո։
Դեղաչափը՝
12+ տարեկաններ՝ 125 մգ,
մինչև 12 տարեկաններ՝ 65 մգ,
հղիներ և կերակրողներ՝ 125 մգ։
Սովորաբար ընդունվում է մեկ անգամ, անհրաժեշտության դեպքում՝ կրկնվում 24 ժամ անց։
Չընդունել «կանխարգելիչ» ձևով․ չափից մեծ դոզան վտանգավոր է։
Հակագազի ընտրություն
Պարզել վտանգի տեսակը՝ գազեր, փոշի/ծուխ, կենսաբանական նյութեր։
Ֆիլտրող՝ մաքրում է օդը (կենցաղային/արդյունաբերական դեպքեր)։
Մեկուսիչ՝ ապահովում է մաքուր օդ բալոնից (ուժեղ աղտոտում կամ թթվածնի պակաս)։
Ֆիլտրերի նշումներ՝
A՝ օրգանական, B՝ անօրգանական, E՝ թթվային, K՝ ամոնիակ, P՝ փոշի/աերոզոլ (կան նաև համակցված՝ ABEK)։
Պետք է սերտորեն կպչի դեմքին և լինի սերտիֆիկացված։
Չօգտագործել ժամկետանց ֆիլտրեր։
Օրինակ՝ ծխի/փոշու համար՝ P2 կամ P3, քիմիական նյութերի դեպքում՝ համակցված (ABEK) ֆիլտր։
Տեղեկացված ես, ուրեմն պաշտպանված ես:
Լույսի բանակ Հ/Կ նախագահ Կարեն Արայանի ՖԲ էջից